Dünya İklimleri ve Mikroiklimler

Genel anilbirgul 0

Bir bölgenin iklimi, o bölgenin, uzun bir süre içindeki kendine özgü hava koşullarıdır ve temelde, ekvator ile denize yakınlık derecesi tarafından belirlenir.

Bozkır : Bazı kıtaların orta bölgeleri, büyük bozkırlarla kaplıdır. Yazların çok sıcak, kışların da çok soğuk geçtiği bu bölgeler, ormanların yetişmesine yetecek ölçüde yağış almaz.

Çöl : Dünya’nın en sıcak ve en kurak bölgeleri olan çöller, yılda 250mm’den az yağış alırlar. Genellikle, kıtaların denizden uzak bölgelerinde bulunurlar. Çöllerde, özel koşullara uyarlanmış birkaç tür dışında pek bitki yetişmez.

Kutup ve Tundra Bölgeleri : Kutuplarda, tatlısular donmuş durumda olduğundan, kara bitkileri yetişemez. Deniz yüzeyi de buzlarla kaplıdır; ama altında çeşitli canlılar bulunur. Kutup takkelerini tundra bölgeleri çevreler. Ağaçsız tundralarda sıcaklıklar, yılın yalnızca birkaç ayı 1boyunca donma noktasının üstüne çıkar.

Tayga : Rusça’da tayga “soğuk orman” anlamına gelir. Kanada’nın kuzeyinden, İskandinavya ülkelerine ve Rusya Federasyonu’na uzanan kozalaklı ağaç ormanlarına “tayga” adı verilmektedir. Bu ormanlarda, yılın 4-6 ayı karanlık geçer ve sıcaklıklar genellikle O°C’ın altındadır.

Dağlık Bölgeler : Sıradağlarda sıcaklıklar, yükseklikle birlikte düşer. Dağ iklimlerinin bölgenin ekvatora yakınlığına göre farklılıklar göstermesine karşılık, dağların çoğunda, yüksekliğe göre değişen bitki örtüsü kuşakları bulunur. En yüksek noktaların sıcaklıklarıysa, genellikle herhangi bir bitkinin yetişmesine olanak vermeyecek kadar soğuktur.

Tropikal Çayır : Afrika savanaları gibi tropikal çayırlar, ekvator çayırları ile sıcak ve kurak çöller arasında yer alırlar. Bu bölgelerde hava her zaman sıcaktır; ama yıl, kurak ve yağışlı geçen iki mevsime bölünür. Bitki örtüleri, yağışlı mevsimlerde iki metreyi bulabilen çayırlar ile küçük ağaçlar ve çalılardır.

Akdeniz :  Akdeniz çevresindeki iklim tipine, dünyanın birkaç başka bölgesinde – sözgelimi Kaliforniya’da (ABD)- de rastlanır. Akdeniz ikliminde yazlar sıcak ve kurak, kışlarsa serin ve yağışlıdır. Zeytin gibi bu bölgeye özgü bitkiler, kurak yazlara dayanıklıdır.

Ilıman Orman : Ilıman iklimli bölgelerin çok sıcak ya da çok soğuk olduğu günler azdır. Ortalama sıcaklıklar, yılın dört ayı 10°C ya da daha yüksek, en az bir ay da 5°C’ın altındadır. Ilıman bölge bitkilerinin çoğu (yapraklarını döken ağaçlar gibi) kışı uykuda (yapraksız) geçirirler.

Tropikal Yağmur Ormanları : Ekvator dolayları, bütün yıl sıcak ve yağışlıdır. Sıcaklık yaklaşık 27-28°C’ta kalır ve neredeyse her gün yağmur yağar. Bu iklim, ekvator çevresini dünyanın en bol bitki ve hayvan bölgesi haline getirmiştir: Dünyadaki bitki ve hayvan türlerinin %50‘si ekvator ormanlarında yaşar.

 

MİKROİKLİMLER

Bazı küçük bölgelerin kendine özgü bir iklimi yani mikro iklimi vardır. Sıcaklıkları, çevrelerindeki alandan yaklaşık 6°C yüksek olan kentler de de mikro iklim bölgeleri sayılırlar. Bir uydudan çekilmiş Paris fotoğrafında, sıcak alanlar mavi, soğuk alanlarda yeşil görünmektedir.

İKLİMLERLE İLGİLİ BAZI BİLGİLER

– Şili’deki Atacama çölünün bazı yerleri 400 yıldır yağmur almamıştır.
– Hindistan’da bütün yılın toplam yağmurunun %75’i, yaz musonları sırasındaki üç ayda yağar.
– Tropikal bölgelerde, günün en sıcak ile en soğuk dereceleri arasındaki fark 2°C’ı dereceyi geçmeyebilir.
*Pembe Kar : Zaman zaman toz ve kum rüzgârlarla sürüklenip, renkli yağmur ya da kar olarak yere düşebilmektedir. Mevsim rüzgarlarının Büyük Sahra’dan kaldırdığı kumlar Avrupa Alpleri’ne pembe karların yağmasına neden olmuştur.

Sosyal Ağlarda Paylaş

{anilbirgul}

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir