Evrim Nedir? Evrimin Başlangıcı, Gelişimi

Nedir ? anilbirgul

Dünyadaki canlılar, büyük olasılıkla, deniz suyunda çözünmüş durumda bulunan kimyasal maddelerden türemişlerdir. Bu ilkel yaşam biçimleri zamanla evrim geçirmiş ve çok sayıda farklı tür ortaya çıkmıştır. Bütün canlılar, bir kuşaktan öbürüne değişirler ve işte bu değişikliğe evrim adı verilir.

Evrim Terimleri

Çeşitlenme: Aşağı yukarı bütün canlılar, boy, biçim, renk ve güç bakımından birbirlerinden farklıdırlar. Tıpatıp aynı olan iki bitki ya da hayvan  bulunmaz.

Uyum: Canlı bir varlığın yaşadığı ortama uygun özellikler edinmesidir. Sözgelimi, renk gibi bir özellik, her hayvana ya da bitkiye, öbürlerinden daha çok yaşama şansı sağlayabilir. Uyuma bir örnek vermek gerekirse; Hawaii’de 28 tırmaşık kuşu, büyük bir olasılıkla aynı atadan türemiştir. Ancak her birinin, farklı beslenme yöntemine uyarlanmış, farklı biçimli gagası vardır. Bu türlerin bazıları tükenmiştir. İrv’nin gagası ve dili çiçeklerin balözünü emmeye uyum göstermiştir.

Kalıtım: Türlere özgü özelliklerin üreme yoluyla yavrulara geçmesidir. Bütün canlı türleri, kendilerine özgü özelliklerden oluşan bütünlerdir.

Rekabet: Gerçekten yaşayabilecek olandan daha çok birey doğmaktadır. Dolayısıyla, güçlü, iyi uyum sağlamış bireylerin yaşama şansı, zayıf ve gerekli uyumu gösterememiş olanlardan yüksektir.

Evrim ile İlgili Bilgiler

  • Dünya’da herhangi bir zamanda var olan bitki ve hayvanlar bir arada değerlendirildiğinde, türlerin %95’inin tükenmiş olduğu görülmektedir.
  • 35-20 milyon yıl önce, Amerika kıtasında, Paraceatberium gibi dev gergedanlar yaşamıştır. Bu hayvanların uzunluğu yaklaşık 8 metre, boylarıysa zürafa kadardı.
  • Yeni Zelanda’nın uçamayan dev kuşu moa (soyu tükenmiştir) memelilerin bulunmadığı bir dünyada neler olabileceğinin örneğidir. Egemenlik kuşların eline geçerdi. (Birkaç yarasa dışında, anayurdu Yeni Zelanda olan hiçbir memeli türü yoktur.
  • Atın atası, Hyracotberium, günümüzün teriye köpeği kadardı.
  • Avutralya’nın gelmiş geçmiş keselileri arasında en iris, Diprotodon optatum‘dur. Bir gergedan iriliğinde olan bu hayvanın ağırlığı yaklaşık 1.500 kg’dır.
  • Fosil incelemeleri, son 40 milyon yıl içinde file benzer birkaç türün ortaya çıkıp zamanla yok olduğunu göstermektedir. Büyük olasılıkla bu türler filin atalarıdır, yani günümüzün fili onlardan türemiştir.
darwin

Evrim Teorisi Mucidi: Charles Darwin

Evrim kuramı ile ilgili akla gelen ilk isim Charles Darwin’dir. Dawrin, evrim ile ilgili görüşlerini 1859 yayınladığı kitapta ortaya koymuştur. Darwin, Galapagos adalarındaki hayvanları incelemiş ve bunların, eşsiz olmalarına karşılık, Güney Amerika’dakilere benzediklerini bulmuştur.

Evrimin Başlangıcı ve Gelişimi

  • Parantez içindeki sayılar günümüzden “milyon yıl önce” aralığını ifade etmektedir.

Prekambriyen (4600-590 milyon yıl önce)

Dünya oluştu ve yavaş yavaş soğudu. Atmosferde henüz oksijen yoktu. İlk bakteriler ortaya çıktı. İlk suyosunları gelişip, atmosfere oksijen vermeye başladılar. Protistalar (tek hücreli organizmalar) gelişti. Evrim sonucu, çiçeksiz deniz bitkileri ortaya çıktı ve bollaştı. Solucan ve denizanası gibi ilk hayvanlar belirdi.

Birinci Zaman

Kambriyen (590-505)

Omurgasızlar okyanuslara yayıldı. Trilobitler çoğaldı. İlk yumuşakçalar ortaya çıktı.

Ordovisyen (505-438)

İlk kabukluların evrimi tamamlandı. İlk balık benzeri omurgalılar göründü. Ama yüzgeçleri ve çeneleri yoktu.

Silüryen (438-408)

İlk çeneli balıkların evrimi tamamlandı. Okyanuslarda mercan adaları bollaştı. Dev deniz örümcekleri avlanmaya, karada da ilk küçük bitkiler yetişmeye başladı.

Devonyen (408-360)

Balık Çağı. Balıkları denizlere egemen oldu. İlk böcekler oluştu. İlk ikiyaşayışlılar karalara çıktı.

Karbon (360-286)

Kömür Çağı. İklimler sıcak ve nemliydi. Geniş ormanlar, zamanla kömüre dönüşecek artıklar oluşturmaya başladılar. İkiyaşayışlıların evrim sonucu ilk sürüngenler gelişti. Böcekler çoğaldı.

Permiyen (286-248)

Dünya biraz soğudu. İkiyaşayışlılar azaldı. Sürüngenler çeşitlendi. Eğreltiler ve kozalaklılar yayıldı. Birçok tür, bilinen en büyük kitlesel tükenmelerle yok oldu.

İkinci Zaman

Triyas (248-313)

Hava sıcaklıkları yeniden yükselmeye başladı. Dinozorlar ortaya çıktı.

Jura (313-144)

Hava ısısı çok daha yükseldi. Dinozorlar dünyaya egemen olmaya ve çeşitli türleri ortaya çıkmaya başladı.

Tebeşir (144-65)

İlk çiçekli bitkiler ortaya çıkmaya başladı. Dinozorlar çoğaldı. Devir, büyük çaplı yok olmalarla sona erdi. Aralarında dinozorların ve ammonitlerin de bulunduğu birçok tür dünyadan silinip gitti.

Üçüncü Zaman

Paleyosan (65-55)

İklimler sıcak ve nemliydi. Çiçekli bitkiler evrim sürdürmekte ve tozaklaştırıcı böceklerle birlikte çoğalmaktaydı.

Eyosen (55-38)

Memeliler, çeşitlenmeyi sürdürmekte ve hem irileşip hem de çoğalmaktaydılar. Primatlar çeşitli biçimler almaktaydı.

Oligosen (38-25)

İlk insana benzeyen primatlar ortaya çıktı. İlk memelilerin çoğu tükendi. Uçamayan, dev avcı kuşlar çoğaldı.

Miyosen (25-5)

İklimler serinledi. Dünya’nın her yanındaki ormanlık alanlar küçüldü. Geyik gibi toynaklı memeliler çoğaldı. Dönemin sonuna doğru ilk insansıgiller ortaya çıktı.

Pliyosen (5-2)

İklimler soğuk ve kurak hale geldi. Memeliler çeşitlenmelerinin doruğuna ulaştılar. Kara yaratıklarının çoğu günümüzdeki biçimlerine benzedi. Denizlere kemikli balıklar egemen oldu.

Kuaterner – Pleyistosen (2 milyon- 10.000 yıl)

Buzul çağı, mamutlar ve uzun azı dişli kaplan gibi birçok memeli türü yok oldu. Homo sapiens evrim tamamladı.

Kuaternet – Holosen (10.000 yıl- günümüz)

İnsanlar tarım ve teknolojiyi geliştirdiler. Nüfus arttı. Evrim burada son buldu. Ufak tefek değişiklikler zamanla olmaktadır.

 

Evrim nedir sorusunu cevapladık. Günümüzde evrim ile ilgili birçok ortaya atılmakta olan teorisi bulunmaktadır. Dine inananların büyük çoğunluğu evrim teorisini yok saymakta, inanmayanların ise neredeyse tamamı desteklemektedir. Yaşadığımız zamanın şartlarına bakacak olursak evrim var mıdır yok mudur kesin olarak cevap verilecek bir soru değildi. Sizler araştırmalarınızı yaptınız, evrim nedir öğrendiniz., bundan sonra neye inanmanız gerektiği hakkında karar verebilirsiniz.

Sosyal Ağlarda Paylaş

{anilbirgul}

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir